اطلاعاتی در مورد تنظیم قراردادها



 به نام ایزد دانا

اطلاعاتی در مورد تنظیم قراردادها

نویسنده : رسول اوجاقلو وکیل دادگستری و مشاور در امور پیمان ها

 

تعریف قرارداد بین المللی : قرارداد در یکی از دو صورت زیر بین المللی است که :

1-    اقامتگاه هریک از طرفین در کشورهای مختلف باشد ؛

2-    محل ایفای تعهدات هر یک از طرفین در کشورهای مختلف باشد .

آیتمهای مختلف مندرج در قراردادهای بین المللی :

1-    مقدمه قرارداد : بیانگر انگیزه طرفین از انعقاد قرارداد و تخصص طرفین در انجام موضوع قرارداد است .

2-    مشخصات طرفین قرارداد :

الف . شخص حقیقی : ذکر : نام و نام خانوادگی ، تابعیت ، شماره گذرنامه ، مشخصات نماینده با قید شماره معرفی نامه و یا وکالت نامه تصدیق شده توسط کنسولگری ؛

ب . شخص حقوقی : ذکر : نام کامل شخص حقوقی ، نام تجاری ( درصورت وجود ) ، شماره ثبت ، محل ثبت ، مرکزاصلی وتابعیت ، نام نماینده مطابق روزنامه رسمی و اساسنامه یا مصوبه هیأت مدیره .

3-    اقامتگاه طرفین : در مورد اشخاص حقوقی طبق اساسنامه تعیین می گردد . البته احتمال دارد اقامتگاه واقعی شخص حقوقی تغییر یافته باشد و لیکن در این خصوص ، اساسنامه شرکت تغییر نیافته باشد که مطابق قانون ، ملاک تعیین اقامتگاه قانونی ، اقامتگاه ذکر شده در قرارداد است . ضمناً ذکر این نکته ضروری است که در صورت تغییر اقامتگاه ، این موضوع می بایستی سریعاً و یا ظرف مدت معینی  به طرف مقابل اطلاع داده شود .  

4-    ذکر تعاریف اصطلاحات و اختصارات خاص بکار رفته در قرارداد .

5-    ذکر کامل موضوع قرارداد ( کالاها و یا خدمات موضوع قرارداد ) .

6-     ذکر تعهدات طرفین :

الف . تعهدات طرف اول ( فروشنده کالا یا ارائه دهنده خدمات ) :

• تعهدات فروشنده کالا :

1-    ذکر مشخصات دقیق فنی و بازرگانی کالا در متن قرارداد و یا ضمیمه قرارداد .

2-    ذکر کشور سازنده کالا و استانداردها و لایسنسهای کالا .

3-    آیا احتمال تمدید مدت قرارداد وجود دارد ؟ تمدید مدت قرارداد چه تأثیری بر قیمت قرارداد دارد ؟ آیا تمدید مدت ، خسارتی را بر طرف مقصر تحمیل می کند ؟

4-    اخذ مجوزهای صادراتی و هزینه های آن برعهده فروشنده است ؟

5-    ذکر محل تحویل کالا و مسئول هزینه های آن .

6-     آیا اصطلاحات اینکوترمز در قرارداد کاربرد دارد .

7-    در چه زمانی مالکیت و ریسک کالا به خریدار انتقال می یابد .

8-    ذکر شرایط بازرسی کالا و مشخص نمودن مؤسسه بازرسی .

9-    ذکر تضمین حسن انجام تعهد فروشنده که مورد توافق طرفین قرار گرفته است .

• تعهدات ارائه دهنده خدمات :

1-    ذکر دقیق حدود کار مورد نظر و استانداردهای آن .

2-    آیا کارشناسانِ ارائه دهنده خدمات به صورت منظم ویا بنابه درخواست طرف مقابل اعزام خواهند شد؟

3-    هزینه اعزام کارشناسان و هزینه اقامت ایشان بر عهده کیست ؟

4-    هزینه تعمیر و تعویض قطعات برعهده کیست ؟

5-    مشخص نمودن مدت زمان دوره همکاری و اینکه آیا قابل تمدید است یا خیر ؟

6-     تعیین مدت زمان تهیه برنامه زمانی تفصیلی پروژه .

7-    تعیین مدت زمان و شیوه تهیه نقشه ها و نحوه تأیید آنها توسط طرف دیگر ( کارفرما ) .

8-تعیین سطح آموزش ، تعداد پرسنلی که تحت آموزش قرار می گیرند ، محل آموزش ، مدت زمان آموزش و مشخص نمودن مسئول پرداخت هزینه های آن شامل هزینه های : مربی ، رفت و آمد و اقامت پرسنل و غیره .

9-    مشخص نمودن لایسنسها و مستنداتی که می بایستی توسط ارائه دهنده خدمات تهیه و در اختیار خریدار قرار گیرد .

10-   مشخص نمودن آزمایشها و مطالعاتی که برعهده ارائه دهنده خدمات است . همچنین معین نمودن مسئول پرداخت هزینه آزمایشها و مطالعات .

11-   مشخص نمودن شیوه تحویل کار و دوره تضمین و نحوه رفع نقایصی که برعهده ارائه دهنده خدمات است .

ب . تعهدات طرف دوم ( خریدار کالا و یا خدمات ) :

1-    پرداخت بهای کالا یا خدمات ارائه شده که می بایستی در زمان مقرر و به روش مقرر در قرارداد صورت پذیرد . بهای مزبور شامل قیمت واقعی کالا و یا خدمات به همراه هزینه ها از قبیل هزینه های : حمل ونقل ، بیمه ، مالیات ، مالیات بر ارزش افزوده و ترخیص ( در صورتیکه ترخیص برعهده فروشنده کالا یا خدمات باشد ) . چنانچه قیمت ، ترکیبی از چند عنصر فوق باشد ، می بایستی هر یک به تفکیک مشخص گردد .

2-    مشخص نمودن نوع ارزی که می بایستی قیمت براساس آن پرداخت گردد . همچنین در برخی از قراردادها قیمت می تواند به طلا و یا کالای دیگری تعیین گردد .

3-    مشخص نمودن مکانیسم تعدیل قیمت ، در قراردادهایی که در مدت زمان نسبتاً طولانی اجرا می شوند و یا قیمت موضوع قرارداد با توجه به ماهیتش ، دائماً دستخوش تغییرات می گردد .

4-    معین نمودن تاریخ دقیق پرداخت . پرداخت می تواند به صورتهای زیر انجام شود :

الف . نقدی ( همزمان با تحویل کالا ) ؛

ب . پیش پرداخت ( قبل از تحویل کالا ) ؛

ج . نسیه ( پس از تحویل گرفتن کالا ) ؛

د . به صورت تدریجی و در زمانهای خاص .

5-    مشخص نمودن شروط پرداخت و مستنداتی که می بایستی جهت پرداخت ارائه گردد ، مثلاً پرداخت مبلغ منوط به انجام آزمایشهای خاصی و یا ارائه مجوزهای مشخصی از مراجع ذیصلاح گردد .

6-     مشخص نمودن محل پرداخت .

7-    مشخص نمودن روش پرداخت که می تواند به صورت یکی از روشهای زیر باشد :

الف . اعتبار اسنادی : عبارت است از تعهد پرداخت بانک خریدار به فروشنده ، مشروط بر اینکه فروشنده الزامات اسنادی مربوط را رعایت کرده باشد. این روش ، مطمئن ترین روش پرداخت است . طرفهای درگیر در اعتبار اسنادی عبارتند از :

° بانک گشاینده اعتبار اسنادی ( بانک خریدار ) ؛

° ذی نفع اعتبار اسنادی ( فروشنده ) ؛

° بانک ابلاغ کننده اعتبار اسنادی : بانکی است که اعتبار اسنادی را بنا به درخواست بانک گشاینده ، ابلاغ می نماید .

° بانک تأیید کننده : بانکی است که بنا به درخواست یا مجوز بانک گشاینده ، تأیید خود را براعتبار می افزاید .

° بانک تعیین شده : بانکی است که اعتبار نزد آن بانک قابل استفاده است .

° درخواست کننده : طرفی است که اعتباراسنادی بنا به درخواست وی گشایش می یابد( خریدار ) .

ب . پرداخت براساس روش حساب آزاد ( فروش نسیه یا اعتباری ) : در این روش فروشنده کالا را برای خریدار ارسال می دارد و یا خدمات مورد نظر را برای طرف دیگر انجام می دهد و پس از آن صورتحساب و سایر اسناد را برای خریدار ارسال می دارد تا وجه کالا یا خدمات بعداً پرداخت گردد .

ج . روش پیش پرداخت : این روش زمانی بکار می رود که بنا به دلایلی از قبیل بی اعتمادی فروشنده نسبت به خریدار ، فروشنده درخواست می نماید که وجه کالا و یا خدمات ، پیش از ارسال کالا و یا ارائه خدمات پرداخت گردد .

د . روش وصول اسنادی : در این روش به صادرکننده ( فروشنده ) اجازه داده می شود تا قبل از پرداخت وجه اسناد و یا حصول اطمینان از پرداخت وجه توسط خریدار ، کنترل کالا را در اختیار داشته باشد . در این روش فروشنده کالا را حمل می کند وسپس اقدام به جمع آوری اسناد حمل شامل فاکتور و بارنامه و غیره نموده واسناد مذکور را به ضمیمه یک برات جهت وصول به بانک کارگزار خود ارائه می کند . بانک تنها زمانی مالکیت اسناد را به خریدار واگذار می کند که خریدار یا وجه اسناد را به بانک پرداخت کند و یا برات فروشنده را قبولی دهد که در این صورت تعهد پرداخت وجه برات را در سررسید برعهده می گیرد .

 

اقسام تضامین قراردادی :

1-    ضمانت اجرای تعهدات طرف اول ( فروشنده کالا و یا ارائه دهنده خدمات ) :

تضامینی که برعهده طرف اول است ، به شرح زیر می باشد :

الف . ضمانت نامه پیش پرداخت : برخی مواقع ، قبل از تحویل کالا و یا انجام کار موضوع قرارداد ، قید می گردد فروشنده و یا ارائه دهنده خدمات ، در قبال پیش پرداخت صورت گرفته ، ضمانت نامه ای به خریدار کالا و یا خدمات داده شود تا چنانچه طرف اول در ایفای تعهدات خویش قصور ورزد ، طرف دوم بتواند از محل ضمانت نامه مزبور ، پیش پرداخت خویش را مسترد دارد .

ب . ضمانت نامه حسن انجام کار : این نوع ضمانت نامه به نفع خریدار کالا و یا خدمات داده می شود تا چنانچه فروشنده کالا و یا ارائه دهنده خدمات ، در انجام تعهدات خویش قصور ورزد ، از محل این ضمانت نامه ، خسارات طرف دوم جبران گردد . مبلغ این نوع ضمانت نامه ، درصدی از کل مبلغ قرارداد بوده و این درصد از کل پرداختیهای خریدار به فروشنده کسر شده و نزد خریدار نگهداری می گردد تا دوره تضمین قرارداد سپری گردد . البته در این نوع تضمین ، فروشنده کالا و یا ارائه دهنده خدمات می تواند با ارائه ضمانت نامه بانکی که به ضمانت نامه کسور وجه الضمان معروف است ، مبلغ نگهداری شده نزد خریدار را آزاد نماید .

نکته : ضمانت نامه پیش پرداخت وکسور وجه الضمان ، از نوع ضمانت نامه بانکی بوده و به صورت مدت دارِ قابل تمدید بنا به درخواست ذینفع  و بلاقید و شرط صادر می گردند و جهت وصول آنها ، صرف درخواست ذینفع ضمانت نامه کفایت می کند .

ج . وجه التزام : در این مورد ، مبلغی قطعی جهت تخلف از ایفای تعهد و یا تأخیر در انجام آن در نظر گرفته می شود . این نوع تضمین به دوشکل تنظیم می گردد :

1- وجه التزام بدل از انجام تعهد که در صورت تخلف ، شخص متعهد صرفاً مبلغ وجه التزام را می پردازد و از انجام تعهد رهایی می یابد .

2- وجه التزام همراه با ایفای تعهد که در این مورد ، شخص متخلف ، علاوه بر پرداخت مبلغ وجه التزام، مکلف است تعهد خویش را نیز انجام دهد .

د . ایجاد حق فسخ برای طرف مقابل : در صورتی که فروشنده و یا ارائه دهنده خدمات در ایفای تعهدات خویش کوتاهی نماید ، می توان در قرارداد برای طرف دیگر حق فسخ قرار داد . در این مورد می بایستی نحوه رفتار طرفین پس از فسخ و شیوه تسویه حساب و اقداماتی که می بایستی بعد از فسخ انجام پذیرد ، مشخص گردد .

ه . ایجاد حق حبس برای طرف مقابل : بدین معنی است که چنانچه طرف اول به تعهدات خویش عمل نکرد ، طرف دوم حق دارد از انجام تعهد خویش خودداری نماید .   

2-   ضمانت اجرای تعهدات طرف دوم ( خریدار کالا و یا خدمات ) :

الف . ضمانت نامه پرداخت : ضمانت نامه مزبور در راستای تضمین پرداخت قیمت کالا و یا خدمات اخذ می گردد .

ب . ترهین کالا و ماشین آلات و تجهیزات :  در این مورد شرط می گردد تا زمانی که تمام بهای کالا و یا خدمات ، پرداخت نشده است ، کالای فروخته شده و یا ماشین آلات و تجهیزات بکار رفته در پروژه ، در رهن طرف اول باقی بماند و با پرداخت کل مبلغ مورد تعهد ، موضوع رهن منتفی گردد .  

ج . حفظ مالکیت کالا و کارهای انجام شده : در این مورد ، مالکیت کالا و یا پروژه ساخته شده همچنان متعلق به فروشنده و یا ارائه دهنده خدمات باقی می ماند و با پرداخت آخرین قسط ، مالکیت انتقال می یابد . این شیوه در ایران به موجب قرارداد اجاره به شرط تملیک تأمین می گردد .

 

موانع اجرای قرارداد : منظور موانع خارجی است که بدون دخالت طرفین ، مانع انجام موضوع قرارداد می گردد . این موانع هیچ هزینه ای به طرفین تحمیل نمی کند . موانع مزبور عبارتند از :

1-    فورس ماژور ( حوادث غیرمترقبه ) : حادثه ی خارجی است که غیر قابل پیش بینی و و غیرقابل اجتناب بوده و ناشی از اراده و یا تقصیر شخص متعهد نباشد و اجرای قرارداد را بطور موقت و یا دایم متوقف می کند . در این مورد هیچ یک از طرفین مسئولیت ندارند . لذا می بایستی وضعیت قرارداد و تعهدات طرفین در صورت بروز این گونه حوادث مشخص گردد .   

2-   تغییر اساسی اوضاع و احوال : منظور تغییر اوضاع و احوال و دگرگونی اساسی و بنیادی شرایط زمان اجرای قرارداد ، نسبت به شرایط زمان انعقاد قرارداد می باشد ، به نحوی که تعادل اقتصادی قرارداد به هم بخورد . این تغییرات اساسی می تواند ناشی از فورس ماژور و یا دستورات دولتی و محدودیتهای اداری باشد . در این موارد نیز می بایستی موضوع کاملاً مشخص گردیده و تعهدات هریک از طرفین  و وضعیت قرارداد مشخص گردد . 

منبع : نرم افزار جامع حقوقی بازرگانی حامی بینا ( اثر آقای رسول اوجاقلو )   

 

برای مشاوره در خصوص تنظیم قراردادهای داخلی و بین المللی و دعاوی مربوطه، با ما تماس بگیرید

88891904    -     88891738

 

 

 

  

 

 

 


موضوعات مرتبط
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش اول
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش دوم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش سوم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش چهارم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش پنجم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش ششم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش هفتم
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری - بخش هشتم
مقایسه قراردادهای EPC و EPCM
قراردادهای تیپ فیدیک
مرجع صالح در دعاوی پیمانکاری
علل اصلی بروز تأخیر در پروژه های عمرانی
شیوه طرح دعاوی پیمانکاری – بخش نهم
قید عبارت داور مرضی الطرفین در شرط داوری
شرح و تفسیر داوری در ماده 53 پیش نویس شریط عمومی پیمان
آشنایی با حقوق نفت و گاز
انواع ضمانت نامه‏ ها
شرحی بر فسخ یک جانبه پیمان در شرایط عمومی قراردادهای ساخت فیدیک
مدل های قراردادی فیدیک در یک نگاه
قراردادهاي تيپ فيديك
شرحی بر انواع بخشنامه های سازمان برنامه و بودجه
تبانی و نقض مقررات رقابت در پیمانکاری
وبینار رایگان آشنایی با داوری شورای عالی فنی در قراردادهای پیمانکاری
نظرات
موردی یافت نشد.